Kusunca abdest bozulur mu? Ağza gelen az veya çok kusmuk orucu bozar mı?
Abdest, İslam dininde namaz, Kur'an gibi ibadetleri yerine getirmek için yapılan ilk adımdır. İbadetlerinde hassas olan Müslümanlar kusunca abdest bozulur mu, az kusmak abdesti bozar mı gibi istem dışı gerçekleşen eylemlerin cevaplarını merak etmektedir. İşte ayrıntılar…
Ağız dolusu kusulan şey, ister yemek ister safra ister kan olsun abdesti bozar. Diyanet İşleri Başkanlığını açıklaması bu yöndedir. Yine Peygamber Efendimizin kusmaktan dolayı abdest aldığı rivayet edilmiştir (Tirmizî, Tahâret, 64 [87]). Bu yazımızda abdest ile ilgili temel bilgileri, kusunca abdestin bozulup bozulmayacağı, ağza gelen kusmuğu yutmak abdesti bozar mı gibi soruların yanıtlarını arayacağız.
Ağız Dolusu Kusmak Abdesti Bozar Mı?
Kusunca abdest bozulur mu sorusu ibadetlerini yerine getirme konusunda hassas davranan Müslümanların merak ettiği konuların başında yer almaktadır. Diyanet’e göre ağız dolusu sayılmanın ölçüsü, gelen kusmuğun zorlanmadan tutulamayacak bir durumda olmasıdır. Bulunduğu ortamı değiştirmeden birden fazla kusma hâlinde toplamı ağız dolusu olan kusmukla da abdest bozulur. Diğer yandan bu konuda mezhepler arasında farklı görüşler mevcuttur. Hanefi ve Hanbeli mezhebine göre, kusma eylemi insan vücudu ile ilgili olup abdesti bozan hallerdendir. Diğer yandan Şafi mezhebine göre abdest sadece önden ve arkadan çıkan şeylerle bozulur. Bu yerlerin dışından gelen sıvılarla abdest bozulmaz. Şafi mezhebinin görüşüne kusma eylemi abdesti bozmaz.
Az Kusmak Abdesti Bozar Mı?
Ağız dolusu kusmanın yani ağızda tutamayacak durumda olmanın yaygın inanca göre abdesti bozduğunu gördük. Peki az kusmak abdesti bozar mı? Bunun ölçüsü nedir? Hanefi mezhebine göre mideden ağza gelen şey hadestir, yani abdesti bozar. Bir diğer ifadeyle kusma sonucunda ortaya çıkan şeyin az ya da çok olduğu durumu değiştirmez; böyle bir duruma maruz kalan kişi abdestini yenilemek zorundadır. Hanbeli mezhebi de kusma eyleminin azlığına çokluğuna değil, eylemin kendisine bakılarak kusmanın abdesti bozduğunu belirtmiştir. Bu iki mezhebe göre ağız veya burun gibi vücudun herhangi bir yerinden çıkan kan, irin, cerahat veya kusma olsun yaşayan bir insandan sâdır olan şeyler necistir ve dolayısıyla abdesti bozar. Bunlardan birine maruz kalan kişi, eğer elbisesine veya vücuduna bulaşmış bu gibi şeyler varsa öncelikle bunları yıkar ve daha sonra abdest alarak namazını kılar.
Ağza Gelen Kusmuğu Yutmak Abdesti Bozar Mı?
Bazı İslam alimlerinin ya da din bilginlerinin ifadelerine göre ağızdan gelen kusmuğun abdesti bozması için ağız dolusu olması gerekmektedir. Yani ağız dolusu olmayan kusmuk abdesti bozmaz. Bununla birlikte Peygamber efendimizin (SAV) kusmaktan dolayı abdest aldığı rivayet edilir. Namaz esnasında ağız dolusu kusmak ise abdesti bozar ancak namazı bozmaz. Bu durumda olan kimse başka herhangi bir harekette bulunmadan yeniden abdest alıp, namazını kaldığı yerden tamamlayabilir. Ağız dolusundan az solursa, ne abdesti, ne de namazı bozulur. Diğer yandan ağza gelen kusmuğu yutmak abdeste zarar veren hallerden biridir. Peygamber Efendimizin bu konudaki hassasiyeti hadislerle birlikte ortadır. Bu sebeple kusma durumunda ya da ağza gelen kusmuğun yutulması durumunda yeniden abdest almak gerekmektedir.
Ağza Gelen Az Veya Çok Kusmuk Orucu Bozar Mı?
Ağza gelen kusmuk az ya da çok olduğuna bakılmaksızın kendiliğinden gelen kusuntu orucu bozmaz. Aynı şekilde mideden ansızın ağza yükselip tekrar mideye dönen şeyler de oruca zarar vermez. Kişinin kendi müdahalesiyle kusması durumunda ise oruç bozulur.
