Sürekli yorgun hissetmemizin nedenleri nelerdir? Kronik yorgunluk sendromu nedir?
Yoğun iş temposu, stresli yaşam ve psikolojik zorluklar üst üste gelen bu zorlu süreçler fiziksel olarak da çok fazla yorulmamıza neden olur. Fiziksel yorgunluğumuzdan genellikle dinlenerek kurtulabiliriz. Fakat üzerimizdeki geçmek bilmeyen sürekli yorgunluk hissi, kronik yorgunluk sendromunun habercisi olabilir. Kronik yorgunluk sendromu nedir? İşte detaylar...
Son zamanlarda sürekli başınız ve kaslarınız ağrıyor; her fırsatta dinlenmenize rağmen bir türlü kendinizi toparlayamadığınızı hissediyorsanız, Kronik Yorgunluk Sendromu yaşıyor olabilirsiniz.
KRONİK YORGUNLUK SENDROMU NEDİR?
Kronik yorgunluk; kişilerin yeterli miktarda dinlenmesine rağmen sürekli olarak kendilerini yorgun hissetmeleri, iş verimliliklerinin düşmesi, isteksizlik ve sosyal hayattan uzaklaşma, mutsuzluk gibi belirtilerle kendini gösteren psikolojik bir sorundur. Bazı hastalarda yalnızca hafif yorgunluk ve enerji düşüklüğü şeklinde seyrederken daha ileri düzeylerde kişinin günlük aktivitelerini dahi yapamaz hale gelmesi ve bir nevi bakıma muhtaç olması şeklindeki boyutlara kadar ulaşabilir.
SENDROMU TETİKLEYEN SEBEPLER NELERDİR?
- Diyabet ve insülin direnci
- Böbrek üstü bezi problemleri
- Mineral ve vitamin eksiklikleri: D vitamini, B12 eksikliği
- Anemi (Kansızlık)
- HIV ve EBV gibi viral hastalıklar
- Romatizmal hastalıklar
- Karaciğer ve böbrek hastalıkları
- Kolit gibi kronik bağırsak hastalıkları
- Depresyon ve anksiyete
- İş stresi
KRONİK YORGUNLUK BELİRTİLERİ NELERDİR?
Kronik yorgunluk belirtileri, kısa dönemli stres ve yorgunluk nedeniyle ortaya çıkan sorunlarla benzer olduğundan bunlarla karıştırılabilir niteliktedir. Kendini yorgun ve bitkin hisseden her birey kronik yorgunluk sendromuna yakalanmış değildir. Bu sendromun varlığının teşhis edilebilmesi için hastalar mutlaka uzman hekimlerin kontrolünden geçmelidir. Hastalığa ilişkin belirtilerin uzun süredir azalmadan devam ediyor olması ve yorgunluğun dinlenmekle azalmaması aynı zamanda bu tükenmişlik hissiyatının hastada karın ağrısı, mide bulantısı gibi fizyolojik sorunlara da neden olması olması hastalığın varlığına ilişkin olasılığı güçlendirir. Kronik yorgunluk sendromunun yaygın görülen belirtileri ise şunlardır:
- Bağırsak düzeninin bozulması
- Bağışıklık sisteminde güçsüzleşme
- Boğaz ağrısı
- Depresyon
- Enerji kaybı
- İş ve sosyal hayata karşı olumsuzluk
- Karın ağrısı
- Kas ve eklem ağrısı
- Mide bulantısı
- Psikolojik yorgunluk belirtileri
- Sürekli huzursuzluk
- Sürekli yorgunluk ve uyku hali
- Unutkanlık
- Uyku sorunları
KRONİK YORGUNLUK SENDROMU NASIL TEŞHİS EDİLİR?
Kronik yorgunluk sendromu tanı kriterleri zor bir hastalıktır. Çünkü belirtileri diğer sağlık sorunlarıyla benzerlik gösterebilir. Bu nedenle tanı koymak için öncelikle diğer sağlık sorunları araştırılmalıdır. Doktorlar genellikle kan testleri ve fiziksel muayene yaparak hastanın sağlık durumunu değerlendirir. Ayrıca kronik yorgunluğa neden olan faktörlerin araştırılması için bazı kronik yorgunluk sendromu testi de yapılır. Bu testler arasında tiroit fonksiyon testleri, uyku apnesi testi, kalp ritim testleri gibi testler yer alabilir. Teşhis konulduktan sonra tedavi yöntemleri belirlenir. Kronik yorgunluk sendromunun tedavisi multidisipliner bir yaklaşım gerektirir. Bu nedenle doktorlar hastanın yaşam tarzını da dikkate alarak tedavi planını oluşturur. Tedavi sürecinde düzenli egzersiz, beslenme düzeninin düzenlenmesi, uyku düzeninin sağlanması gibi faktörlere de dikkat edilir.
HANGİ ÖNLEMLER ALINMALIDIR?
- Düzenli egzersiz alışkanlığı edinilmeli ve stres azaltılmalıdır.
- Sıcak yaz günlerinde ağır yiyecekler yerine zeytinyağlı hafif yiyecekler tercih edilmelidir.
- Su tüketimi artırılmalı, susuz kalmak metabolizmayı yavaşlatarak yorgunluğa yol açabilmektedir.
- Uyku alışkanlığı iyileştirilmeli, her gece aynı saatte ve yeterli uyumak alışkanlık haline getirilmelidir. Uyku öncesinde kafeinli, alkollü içeceklerden, nikotinden, aşırı yağlı yiyeceklerden ve aşırı aktiviteden kaçınılmalıdır.
- Güneş ışınlarının dik geldiği 11.00- 15.00 saatleri arasında 20 dakika boyunca güneş koruyucu olmadan güneşlenilmelidir.
KRONİK YORGUNLUK SENDROMU NASIL TEDAVİ EDİLİR?
Kronik yorgunluk sendromu tedavisi oldukça zor ve uzundur. Tedavi sürecinde doktorlar belirtileri hafifletmek için ilaçları kullanabilir. Antidepresanlar ve ağrı kesiciler gibi ilaçlar kronik yorgunluk sendromu ve fibromiyalji semptomlarını azaltmakta yardımcı olabilir. Peki kronik yorgunluk sendromu nasıl geçer? İşte destek uygulamalar:
- Fiziksel aktivite de önemlidir ve egzersiz programları da tedavi planının bir parçası olabilir. Düzenli olarak yapılan egzersizler enerji seviyesini arttırarak kronik yorgunluğu hafifletebilir.
- Beslenme de tedavinin bir diğer önemli unsuru olabilir. Doğru beslenme alışkanlıkları benimsenerek vücudun ihtiyaç duyduğu vitaminler ve mineraller sağlanmalıdır.
- Psikolojik desteği de unutmamak gerekir. Psikoterapi stresi azaltarak ve ruh halini iyileştirerek kronik yorgunluğun etkilerini azaltabilir.
Kronik yorgunluk sendromu tedavisi kişiden kişiye değişmekle birlikte uzun soluklu ve çeşitli yöntemlerin uygulanması gerekmektedir. Bu nedenle bir doktora başvurarak doğru teşhis ve tedavi planı oluşturmak önemlidir. Eğer siz de sürekli yorgun hissediyor ve günlük işlerinizi yerine getiremiyorsanız mutlaka bir uzmana başvurmalısınız. Unutmayın ki erken teşhis ve doğru tedavi yöntemleri ile kronik yorgunluk sendromundan kurtulmak mümkün olabilir.
