'Berlin'e kaçarken sonum belirsizdi'

12 Eylül öncesi DİSK'in eğitmeni ve hatibiydi Süleyman Üstün. Darbe olacağı haberini bir gün önce öğrenince valizini alıp evini terk etti. Böylece 10 yıl sürecek bir mültecilik yaşamına adım attı. Berlin'de yaşadığı günlerde ise Türkiye'deki tutuklu işçilere para gönderilmesi için epey uğraştı

RADİKAL / ŞULE ÇİZMECİ

'Dönüşü olacak mı bu gidişin?'

Yurtdışına nasıl kaçtınız?

13 Şubat 1981 günüydü. Birkaç arkadaş gelip beni evden aldılar. Benim için pasaport çıkarılmış. Nasıl yaptılar bilmiyorum. Bir gün iki arkadaş Aksaray'dan kalkıp Bulgaristan'a giden otobüse bindirdiler beni. Uğurladılar. Edirne'den çıkarken epey endişelendim. Eğer yakalansaydım bedeli çok ağır olacaktı. Sofya'da beni iki kişi karşıladı, ertesi gün de Doğu Almanya'ya gönderdiler beni. Öyle bir gidiş ki bu, canını kurtarmak öne çıkıyor. Kurtulmak gibi geliyordu bu gidiş. Çok hüzünlendim, yaşım 50'yi geçmiş, 'Bir daha dönüşü olacak mı bu gidişin' diye düşünüyordum. İki kızımı ve eşimi İstanbul'da bırakmışım? Ülkemden ayrılıyorum, sonumun ne olacağını bilemiyorum... Sosyalist bir ülkeye gittim sonuçta, tabii öyle bir mutluluk da var. Bir yanım acı su, bir yanım tatlı su... Her şey çelişkisini içinde taşıyor. Doğu Berlin'e iner inmez beni bir sendikaya götürdüler, bir baktım Behice Boran orada. Sarıldık birbirimize. Bir Türk işçisi beni oradan alıp evine götürdü. Karı-koca çalışıyordu. Dört çocukları vardı. Erkek çocuğun adı 'Bilinç'ti.