Cihangir nerede? Cihangir hangi şehirde, ilde, bölgede?
"Cihangir nerede?" sorusu, İstanbul'da iki farklı ve önemli semti akla getirmektedir. Bu isim, hem Beyoğlu'nda, Taksim'in hemen altında yer alan bohem, sanatsal ve tarihi semti; hem de Avcılar ilçesinde, E-5 kenarında bulunan büyük bir yerleşim mahallesini ifade eder. Bir yanda sanatçıları, kafeleri ve Boğaz manzarasıyla ünlü Cihangir, diğer yanda ise modern bir uydu kent mahallesi bulunur. Peki, aradığınız Cihangir hangisi ve bu semtler tam olarak nerede? İşte detaylar...
"Cihangir hangi şehirde?" sorusunun yanıtı her iki popüler lokasyon için de İstanbul'dur. Ancak bu iki Cihangir, birbirine taban tabana zıt kimliklere sahiptir. "Cihangir" denildiğinde akla ilk gelen, Beyoğlu ilçesine bağlı, sanatçıların, yazarların ve akademisyenlerin yaşadığı, yokuşlu sokakları ve kedileriyle meşhur olan tarihi bölgedir. Diğer Cihangir ise, Avcılar ilçesinde, Gümüşpala ve Parseller'e komşu, daha çok konut odaklı, modern bir mahalledir. Bu yazıda, her iki Cihangir'in konumu ve özellikleri mercek altına alınacaktır. Detaylar yazımızın devamında.
CİHANGİR NEREDE?
"Cihangir nerede?" sorusu, hangi Cihangir'in kastedildiğine bağlı olarak iki farklı cevap içerir.
En bilinen ve popüler Cihangir, İstanbul'un Avrupa Yakası'nda, Beyoğlu ilçesinde yer alır. Taksim Meydanı'nın hemen güneybatısında, Çukurcuma, Fındıklı ve Tophane semtlerine komşu bir konumdadır. Taksim Meydanı'ndan ve Sıraselviler Caddesi'nden başlayarak Boğaz'a ve Tophane'ye doğru inen dik yokuşların üzerinde kurulmuş tarihi bir semttir.
İstanbul'daki bir diğer Cihangir ise, yine Avrupa Yakası'nda, Avcılar ilçe merkezinin hemen batısında, E-5 Karayolu'nun (D-100) kuzeyinde yer alan Cihangir Mahallesi'dir. Bu mahalle, Avcılar'ın en büyük ve en kalabalık yerleşim alanlarından biridir ve Beyoğlu'ndaki tarihi semtten tamamen farklı bir kimliğe sahiptir.
CİHANGİR HANGİ ŞEHİRDE?
Her iki Cihangir de, Türkiye'nin en büyük şehri olan İstanbul'da bulunmaktadır. İstanbul şehrinin Avrupa Yakası'nda yer alırlar.
Beyoğlu'ndaki Cihangir, "Eski İstanbul"un ve Pera'nın (Beyoğlu) tarihi, kültürel ve sosyal mirasının bir parçasıyken; Avcılar'daki Cihangir, 1980'ler ve 1990'lardan sonra gelişen, daha modern ve planlı bir "Yeni İstanbul" yerleşiminin parçasıdır. Her ikisi de İstanbul şehrinin farklı sosyo-ekonomik ve kültürel dinamiklerini yansıtır.
CİHANGİR HANGİ İLDE?
İdari olarak her iki Cihangir de İstanbul iline kayıtlıdır. "Cihangir hangi ilde?" sorusunun cevabı İstanbul olsa da, bu iki yerleşimin idari bağlılıkları farklıdır.
Tarihi ve popüler olan Cihangir, İstanbul'un Beyoğlu ilçesine bağlı bir mahalledir (Resmi adı Cihangir Mahallesi'dir). Diğer büyük yerleşim alanı olan Cihangir ise, İstanbul'un Avcılar ilçesine bağlı Cihangir Mahallesi'dir. Bu nedenle, aranan yerin kimliğini belirleyen asıl soru "hangi ilçede?" (Beyoğlu mu, Avcılar mı) sorusudur.
CİHANGİR HANGİ BÖLGEDE?
Her iki Cihangir semti de coğrafi olarak Türkiye'nin Marmara Bölgesi'nde yer alır. Bölgenin Çatalca-Kocaeli Bölümü'nde, İstanbul'un Avrupa Yakası'nda konumlanmışlardır.
Coğrafi konumları ise farklılık gösterir. Beyoğlu'ndaki Cihangir, İstanbul Boğazı'na, Tarihi Yarımada'ya ve Sarayburnu'na hakim yüksek bir tepe üzerinde, eğimli bir araziye kurulmuştur. Avcılar'daki Cihangir ise, Küçükçekmece Gölü'nün batısında, daha düz ve az eğimli bir plato üzerinde yer alır.
CİHANGİR KONUMU NEDİR?
"Cihangir konumu nedir?" sorusu, bu semtin tüm kimliklerini ve özelliklerini ortaya koyar.
Beyoğlu'ndaki Cihangir'in konumu, onu İstanbul'un en güzel manzaralı ve en "karakterli" yerlerinden biri yapar. Taksim Meydanı'ndan Fındıklı'ya ve Tophane'ye doğru dik bir yamaç üzerine kurulmuştur. Bu eğimli konum, semtin birçok sokağına (özellikle Akarsu Yokuşu, Cihangir Merdivenleri ve çevresi) Tarihi Yarımada, Boğaziçi'nin girişi, Kız Kulesi ve Prens Adaları'na kadar uzanan muhteşem bir panoramik manzara kazandırır.
Cihangir'in asıl konumu, coğrafi olmaktan çok kültüreldir. Burası, İstanbul'un "bohem" kalbi ve entelektüel merkezi olarak bilinir. Yıllardır yazarlar, şairler, yönetmenler, oyuncular, gazeteciler, akademisyenler ve yabancı "expat"ların yoğun olarak yaşamayı tercih ettiği bir semttir. Bu durum, semtin sosyal dokusunu ve ticari yapısını belirlemiştir.
Semtin konumu, onu bir kafe cenneti yapar. Sıraselviler Caddesi'nden başlayıp Cihangir Camii'ne ve Akarsu Yokuşu'na kadar yayılan sokaklar, özgün butik kafeler, kahvaltı mekanları, tasarım atölyeleri, plakçılar ve kitapçılarla doludur. Cihangir, aynı zamanda sokaklarında özgürce dolaşan ve semt sakinleri tarafından bakılan yüzlerce kedisiyle de meşhurdur.
Semt, tarihi konumunu adından alır. Kanuni Sultan Süleyman, çok sevdiği ve genç yaşta kaybettiği kambur oğlu Şehzade Cihangir'in anısına, Mimar Sinan'a buraya (o zamanlar ormanlık bir av sahasıydı) bir cami yaptırmıştır. 1560 yılında tamamlanan Cihangir Camii, semtin çekirdeğini oluşturur. Semt, 19. ve 20. yüzyılda Pera'nın (Beyoğlu) bir uzantısı olarak, Levantenler ve zengin gayrimüslim ailelerin de yaşadığı bir bölge haline gelmiştir. Semtin hemen bitişiğindeki Çukurcuma bölgesi de tarihi binaları ve antika dükkanlarıyla bu dokuyu tamamlar. Orhan Kemal Müzesi de bu semtte yer alır.
Ulaşım açısından Cihangir'in konumu çok merkezidir. Taksim Meydanı'na (M2 Metro, F1 Füniküler, Otobüs ve Dolmuş Durakları) sadece 5-10 dakikalık yürüme mesafesindedir. Ayrıca, semtin yokuşlarından aşağı inilerek Fındıklı veya Tophane (T1 Kabataş-Bağcılar Tramvay Hattı) duraklarına da ulaşılabilir.
