Jingle cehennemi
Neden Türk reklamcıları bize kendimizi Fransa'da yaşıyormuşuz gibi hissettirmek ister? Kahve reklamını Fransız mimarisi evde, Fransız şansonları kullanarak çeken adamlar, neden mevzu bahis konut projesi olunca klasik müziğin görkemli hissiyatını ararlar?
Sırma KARASU / HT CUMARTESİ
Son zamanlarda pek slogan şarkı çıkmaz oldu. Televizyon reklamları ile pop müzik arasındaki simbiyoz ilişki gereği, ya TV reklamında dönmek şarkıya yarar ya da şarkı az tanınan ürüne. Mesela Don Omar’ın “Dale Don Dale” şarkısını Metin Arolat’a borçluyuz. Hem şarkı hem ürün satmayı bilen Arolat’ın bu başarısı elbette tesadüf değildi. Hem gayet sıradan bir şampuan reklamı beklenir bir “olay” haline geldi hem de Don Omar kendine yeni bir pazar kazandı. Reklamların olmazsa olmazı müziklerine şöyle bir bakalım.
YAZ REKLAMLARI
Meşrubat ve dondurma firmalarının göz bebeği. Bütün kış “İşte Öyle Bir Şey” gibi eski pop şarkılarından ramazanda ilahi tadında jingle’lara kadar kolektif hafızayı kaşıyan yani “duyar yapan”, firmalar yaz gelince pop şarkılarının gücünden faydalanıyorlar. Elden ele kola geçiren “namaz örtülü teyze”nin kanı kaynayan torunlarını sahillerde flört ederken izliyoruz. Yerli popçular ve şarkıları da bu noktada devreye giriyor.
EV EŞYASI, EVLİLİK REKLAMLARI
“Tüm takım sadece 10 bin lira” gibi sloganlara insan hayret ediyor. Bu nasıl bir ucuzluk? İnsan bu fiyata nasıl sevinir? Böyle muhteşem bir kampanya ancak neşeli bir jingle’la hazmedilir. Mobilya markaları son zamanlarda ürünlerini salt yeni evlilere paket satmaktan öteye taşıyıp evinizi yenileyin mevzusuna geçtiler. Durup dururken insana eşyasını değiştirtmek için zihnin alt katmanlarına bilinçaltına hatta bilinç dışına hitap etmek lazım. Füsun Önal’ın “Senden Başka”sı var yakın zamanda. Eşyalar eskidiğine göre evlilik ve hayat da hayli monotonlaşmışken kim Tarık Akan ve Emel Sayın’lı o mutlu sahnelerin tezahürüne “Hayır” diyebilir ki? Bir de dev mutfaklı beyaz eşya reklamları var. Ancak dev bir malikâneye ait olabilecek mutfaklarda evine tapan anneler görüyoruz. Bu nasıl bir ev işi tutkusuysa malikânesine yardımcı tutmamış bizzat çekip çeviriyor kadın. Bu reklamlarda kurumsal jingle’lar oluyor. Benim bu klasmanda favorim daha alt grup bir markanın realist reklamı. Çayı içince “Ana bana ana bana kar yolla...” diye şakıyan çocuklu reklam harika.
‘KADIN’ REKLAMLARI
Şu an, daha konuyu yazmaya başlamamla kulağıma bol akordeonlu şanson melodileri gelmeye başladı. Şampanya renkli oturma gruplarının, kokteyl elbiseli kadınların takım elbiseli spor arabalı sevgililerinin olduğu reklamlar bunlar. Evlenmeyi beceremeyen kadınlar da üzülmesin, dondurma yesin, allık sürsün, hijyenik kadın bağı kullansın, çikolatası olsun isteyen reklamlar. Bu beceriksiz kadınların hakkı yancı sektörlerden yararlanmak, ev, araba, sigorta ve bankacılık gibi hayatın gerçeklerinden kopup Carla Bruni’nin “Quelqu’un M’a Dit” eşliğinde çikolata yemeliler. Markanın hedefi 16-25 yaş ise elektronik altyapılı sevinçli bir müzik, kariyer sahibi bekâr ve kendi ayakları üzerinde duran kadınsa arzuyu çağrıştıran groovy şarkılar, daha romantik temalı reklamlarda ise akordeonlu Fransız esintileri.
ANDIRAN SESLER
Bazı reklamlar var ki insanlara hissi vermek istiyor ancak bütçesi sınırlı veya ortada bir “cimrilik” söz konusu. Şu sıralar dönen iki reklamda bu durum mevcut. Biri buzlu çay reklamı, Nuri Alço’nun oynadığı. Alço ile özdeşleşen John Carpenter’ın “The End” parçasının sound’u verilmiş bambaşka bir jingle kullanılmış. Bu kadar kemikleşen bir parçayı lisanslamak eğer mümkün değilse Nuri Alço’dan vazgeçip başka bir senaryo yazılmalı. Diğeriyse bir konut projesi reklamı. Eski bir stadın yerine yapılacağı için futbol üzerinden gidilmiş. Reklam müziği olarak Tony Britten tarafından yeniden düzenlenip söz yazılan UEFA Şampiyonlar Ligi Marşı’nın orijinal hali olan Handel’in George II’nin taç giyme töreni için bestelediği “Zadok the Priest” kullanılmış. Böylece Handel öleli 70 seneyi aştığı için bir kuruş dahi telif ödemeye gerek kalmamış. Maalesef ev hanımlığı o kadar da zevkli değil.
