İkramiye farkı kimlere ödenir?
Memurlar kendi istekleriyle emekli olabildikleri gibi yaş haddi veya kadrosuzluk gibi sebeplerle de emekli olabiliyorlar. Kendi istekleriyle emekli olmayanlara belli koşullarda ikramiye farkı ödeniyor. Peki ikramiye farkı alabilmenin koşulları nedir? Ahmet Kıvanç, Habertürk okurlarının sorularını yanıtladı
YAŞ HADDİNDEN NİSAN AYINDA EMEKLİ OLAN MEMURA İKRAMİYE FARKI ÖDENİR Mİ?
Milli Eğitim Bakanlığına bağlı kadrolu öğretmen olarak çalışırken Nisan 2025 tarihinde yaş haddinden emekli edildim. Temmuz 2025 ikramiye farkını aldım. 2026 yılında da ikramiye farkı alacak mıyım? (Saip S.)
Emekli Sandığı Kanununa tabi kamu görevlilerine çalıştıkları her tam fiili hizmet yılı için aylık bağlamaya esas tutarın bir aylığı emekli ikramiyesi ödenir. Kendi isteğiyle emekli olan kamu görevlilerine, takip eden dönemde katsayılarda meydana gelen artış dolayısıyla emekli ikramiyesi farkı ödenmez.
Sizin gibi yaş haddinden emekli olanlar ile kadrosuzluk nedeniyle emekli olanlar veya vazife malullüğü aylığı bağlananlar ile ölen kamu görevlilerinin hak sahiplerine, emekli aylığına hak kazandıkları tarihi takip eden üç ay içinde emekli ikramiyesinin hesaplanmasına esas alınan katsayılarda meydana gelen artış nedeniyle oluşan ikramiye farkları ödenir. Bunun yanı sıra varsa ilk mali yılın birinci ayında katsayılar dışındaki diğer unsurlarda meydana gelen artıştan kaynaklı ikramiye farkları ayrıca ödenir. Emekli aylığına hak kazandıkları tarihi takip eden üç ay içinde katsayılarda artış yapılmadığı takdirde, müteakiben katsayılarda altı ay içinde yapılan ilk artıştan doğan ikramiye farkları da ödenir.
Siz nisan ayında emekliliğe hak kazandığınız için temmuz ayında memur maaş katsayısında yapılan artışla ortaya çıkan farkı aldığınıza göre, ayrıca ocak ayındaki katsayı artışından dolayı bir ikramiye farkı alamazsınız. Şayet 2023 yılındaki 3600 ek gösterge yasasında olduğu gibi ocak ayında emekli ikramiyesinde ilave artış sağlayan bir düzenleme olsaydı bu artıştan doğan farkı da alabilirdiniz.
Bu yıl ocak ayındaki katsayı artışından kaynaklı ikramiye farkını sadece 15 Temmuz 2025 tarihinden sonra yaş haddinden ve diğer yukarıda saydığım sebeplerle emekli olanlar alabilecek.
BAĞ-KUR PRİM GÜNÜ NE ZAMAN 7200’E İNECEK?
Cumhurbaşkanımızın sözü olan BAĞ-KUR prim sayısının 7200’e düşürülmesi konusunda bir türlü adım atılmadı. Son 3,5 yıl kuralı kaldırılmadı. Ben esnaflığı bırakalı 7 yıl oldu, hala esnaf kabul ediliyorum. Benim SSK primim BAĞ-KUR primimden çok ama son 3,5 yıl kuralı yüzünden emekli olamıyorum. Yaşım 55, iş de bulamıyorum. En son SSK primim 600 gün. Toplam prim günüm 7400 ama emekli olamıyorum. Adam 5900 günle 43 yaşında emekli oldu ama ben 7400 prim günüyle emekli olamıyorum. (İsa D.)
Sizin de belirttiğiniz gibi Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan 2023 yılı mayıs ayında yaptığı açıklamada, küçük esnaf için prim ödeme gün sayısını 7200’e indireceklerini, bu düzenlemeden 1 milyon dolayında küçük esnafın yararlanacağını söyledi. Yaklaşık 3 milyon dolayında BAĞ-KUR’lu olduğuna göre, her 3 kişiden 1’inin primi inecek demektir.
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan, muhtelif zamanlarda yaptığı açıklamada, “Cumhurbaşkanımızın talimatını yerine getireceğiz” dedi.
Bakan Işıkhan, kasım ayında TBMM Plan Bütçe Komisyonundaki bütçe görüşmeleri sırasında milletvekillerinin konuyla ilgili sorusunu yanıtlarken de şöyle konuştu:
“7200 gün sayısının eşitlenmesi noktasında verdiğimiz sözleri yerine getireceğiz. Sayın Cumhurbaşkanımızın verdiği sözler yerine getirilecektir. Tabii ki bizim daha önce Sayın Cumhurbaşkanımızın liderliğinde ifade ettiğimiz bir sözdü. 2026, 2027, 2028 yılına kadar zamanımız olduğunu düşünüyorum.”
Son 3,5 yıl kuralının kaldırılması konusunda ise resmi ağızlardan bugüne kadar herhangi bir söz verilmedi. Kanuna göre, 30 Nisan 2008 öncesi sigortalı çalışmaya başlayanların birden fazla statüdeki hizmetleri birleştirilirken, son 7 yıl içinde en fazla hizmetinin bulunduğu statünün kuralları ile emekli olabiliyorlar. 1 Mayıs 2008 tarihinden sonra çalışmaya başlayanların birden fazla statüde çalışması varsa, tüm çalışma yaşamları boyunca en fazla hangi statüde çalışmaları varsa o statünün kuralları ile emekli olacaklar. Maalesef, sizin aradığınız adalet bu tarihten sonra çalışmaya başlayanlar için uygulanacak.
İSTEĞE BAĞLI SİGORTA PRİMİ BORCU NE KADAR SÜREDE ÖDENİR?
Toplam 5525 prim günü ile emekli olma hakkım var. Hali hazırda 4/a kapsamında 4890 prim günüm bulunuyor. Altı aylık kısa dönem askerlik borçlanması yapabilirim. İşsiz kaldığım dönemde 7 ay isteğe bağlı sigorta girişi yaptım ancak bir ay ödedim. Orada 71.000 TL borcum var. Borcumu ödersem 5525 günden düşer mi? (Beytullah Ç.)
Süresinde ödenmeyen isteğe bağlı sigorta priminin en geç 12 ay içinde gecikme cezasıyla birlikte ödenmesi gerekir. Bu süre içinde primi ödenmeyen süreler, sigortalılık süresinden sayılmaz, hizmet olarak değerlendirilmez. Söz konusu 6 aya ait isteğe bağlı sigorta primi borcu son 12 aylık döneme ait ise borcu ödemeniz halinde prim günlerinize 180 gün daha eklenir. İlk sigorta başlangıç tarihinde kaç yaşında olduğunuzu bilemediğim için kesin bir şey diyemiyorum. Ancak, prim gününü tamamladığınız tarihte hemen emekli olabiliyorsanız ve isteğe bağlı sigorta prim borçları son 12 aya ait ise prim borcunu ödemenizi, askerlik borçlanmasını yapmanızı tavsiye ederim.
ASKERLİK BORÇLANMASI HANGİ DÖNEME SAYILIR?
28.11.1976 doğumluyum. SSK ilk girişim 16.11.1994. 550 gün askerlik yaptım, henüz borçlanmadım. 2000 – 2016 yılları arası memuriyetim var. 25 Şubat 2025 tarihinde SSK’lı çalışmaya başladım. Emekli Sandığı’nda 7350, SSK’da 660 olmak üzere toplam 8302 prim günüm bulunuyor. Son 1260 gün kuralına takılmadan emekli olmak için askerlik borçlanmasını nasıl yapmalıyım? Askerlik borçlanması hangi döneme sayılır? Son 540 güne ihtiyacım olduğunda BAĞ-KUR kaydı mı açtırmalıyım? (İsimsiz)
Askerlik borçlanması, borçlanmanın yapıldığı tarihteki statüye sayılır. Şu an SSK’lı çalıştığınıza göre askerlik borçlanmasını bu statüde çalışırken yaparsanız, prim günlerinize 540 gün eklenir. (Her ne kadar askerliği 550 gün yaptıysanız da Sosyal Güvenlik Kurumu açısından bir ay 30 gün, 18 ay ise 540 gün kabul edilir.) Askerlik borçlanması SSK prim günlerine eklenmekle birlikte askerliği yaptığınız tarihe mal edilir. Dolayısıyla son 1260 gün kuralı açısından askerlik borçlanmasının size bir faydası olmaz. Son 540 günü BAĞ-KUR’lu olursanız SSK’dan emekli olmak için gerekli prim gün sayısını sağlayamazsınız.
