Çok uzun bir süreden beri, tarihi "sıkıcı" ders kitaplarının sayfaları arasından çıkarıp, içine bol bol saray dedikodularını, Abdülhamit'in kızlarını katarak geniş kitlelere anlatmayı çalışan, böylece tarihçilikten ekmek yiyen birtakım pop tarihçiler, çıktıkları televizyon programlarında...

Bir hayli zamandır görüşmediğim uzaktaki bir arkadaşımla, yeni yıl tatilini fırsat bilerek, şu anda yaşadığı bir Avrupa ülkesinin başkentinde buluştuk. Memleketten konuştuk, vaktiyle güldüğümüz şeylere güldük, aynı anda büyüyen çocuklarımızdan bahsettik, geçmişi yad ettik, geleceğe dair ise ikimiz...

"Hükümet aleyhtarı bir bildiri yazıp dağıtmaktan", "Petraşevski Grubu"na mensup on beş arkadaşıyla birlikte Petropavloskaya Kalesi'ndeki zindana atılalı tam sekiz ay olmuştu. Bu süre zarfında üç hikâye ile iki roman düşünmüştü. Kendi kendine konuşmayı çoktan bırakmıştı. Bazen hücresinde hızlı...

Roman okumaya ilkokul sıralarında başladım. Yaşar Kemal'in "İnce Memed"ini okur okumaz, hayatımın sonuna kadar, roman okumaktan bir daha asla vazgeçmeyeceğimi anladım. O romanı okuyuncaya kadar yaşadığım bir dünya vardı, gördüklerimle sınırlıydı, her sabah uyanır uyanmaz pencereden bakınca burun...

Oğlum hayatı masal gibi saf, masal gibi huzurlu, masal gibi basit, masal gibi dertsiz, orada olup biten her şeyi gerçek sandığı yaşlardayken, uyumadan önce ona mutlaka içinde balonların uçuştuğu, uçurtmaların bulutlara asıldığı, hayvanların insanlarla konuştuğu, balıkların beğenmediği...

Dünya edebiyatında; yazılmış, basılmış, okuyucusuna ulaşmış hiçbir roman, yazarı için tam anlamıyla bitmiş bir roman değildir. "Don Kişot" da "Anna Karenina" da "Kayıp Zamanın İzinde" de "Parma Manastırı" da "Suç ve Ceza" da "Tutunamayanlar" da (listeyi istediğiniz kadar uzatabilirsiniz) tam...

Gazoz deyince benim aklıma; tavanı gökyüzü olan bir yazlık sinema gelir. Bir yıldız kayar semada, dilek mi tutsam filme mi ağlasam, seyirci kararsız kalır. Beleş film seyre çıkmış bir çocuk düşer ağaçtan; bıçak değer, bir karpuz yarılır balkonda; bir renkli ampul söner asılı olduğu duvarda;...

Anlatacağım anekdot, Halide Edip'in sürgündeyken İngilizce yazdığı, memlekete döndükten sonra önemli bir kısmını bizzat kendisi sansürleyerek Vedat Günyol'a dikte ettirip Türkçeye çevirttirdiği "Türk'ün Ateşle İmtihanı" adını verdiği hatıratında geçer. En son 9 Eylül 1922'de İzmir de işgalden...

Bazı kitaplar oku oku hiç bitmez, hep elinin yetişeceği bir yerde durur. Fakülteye girdiğim 1983 yılından ilk dersini aldığım günden bugüne hep "hocam" kalan, şu anda Amerika'da, dünyanın en saygın üniversitelerinden birinde tarih profesörlüğü yapan M. Şükrü Hanioğlu'nun 2023 Eylül'ünde...

İbrahim Kalın'ın "Heidegger'in Kulübesine Yolculuk" kitabını; dışarda durmadan kar yağarken, gecenin bir hayli geç bir saatinde, "kendi kulübemizi inşa etmek için gerekli malzemeleri" sayıp döktüğü son sayfalarını da okuyup kapattıktan sonra; bir süre pencereden yağan karı seyrettim, sonra döndüm,...

Dostoyevski'ye mal edilen, ama onun söylediği müphem söze istinaden İvan Turgenyev'den Lev Tolstoy'a, Fyodor Dostoyevski'den İvan Gonçarov'a, Anton Çehov'dan Maksim Gorki'ye kadar, 19. Asır Rus edebiyatının bütün o dev yazarlarının alayı, Nikolay Gogol'un yazdığı tek bir hikayeden, meşhur...

Rahmetli Rasim Özdenören, çok sevdiği Dostoyevski'nin, "Budala" romanında karşısına çıkan, "Gerçekten de tablonuz için benden bir konu istediğinizde şöyle bir öneride bulunmayı düşünmüştüm size: İdam sehpasında ayakta duran bir idam mahkumunun başını giyotinin altına koymadan bir dakika önceki...

Yarın 4 Aralık… 4 Aralık 1945; bu şehr-i İstanbul'da, polis gözetiminde, basının kışkırtması, hükümetin desteğiyle; iyice galeyana getirilmiş, üniversitelerde ders başında olması gereken talebelerin; kaleleri, garnizonları boşaltarak huruç hareketi başlatan leşker gibi yurtları, derslikleri...

Her dilde vardır böylesi sevimsiz, başka milletleri rencide eden kem, çirkin sözler… O sözlerin mucidi atalar (kimlerse artık onlar ki gören olmamıştır şu ana kadar, sadece isimleri "ata" olarak geçer, hepsi büyük söz ustasıdır), böyle boş zamanlarında, bazen bir söğüt gölgesine uzanmış tavuk...

Bütün hayatını arşivlik malzeme toplamakla geçirmiş Taha Toros, bir gün Ahmet Rasim'e, "çelişkilerle dolu bir hayatı olan" Hoca Hayret Efendi'nin bir fotoğrafını nerde bulabileceğini sorunca üstat gülümseyerek, edebiyat ve kültür hayatımızda ün yapmış iki kişinin hayatları boyunca fotoğraf...

"Babalar ve oğullar" deyince aklımıza hemen bir roman ismi gelir amenna ama aslında Doğu'nun "Rüstem ve Sohrab" masalından Batı medeniyetinin temel metinlerinden birisi olan "Oidipus Efsanesi"ne, Turgenyev'in aynı adlı romanından Dostoyevski'nin "Karamazof Kardeşler"ine kadar herkesin üzerine çok...

Boğaziçi, İstanbul'u ikiye ayıran kalbinin hatıra sandığıdır. Neler neler gizlidir o sandıkta. Her şey konuşur orada; yalılar, köşkler, kasırlar, hisarlar, evler, bayırlar, bahçeler, dereler, çeşmeler, camiler, kahveler… Kimi gamlı kimi neşeli, kimi kırgın kimi yorgun, kimi zinde kimi ağır aksak...

Ahmet Kaya 25 sene önce bugün öldü. Siz bakmayın şairin, sürgünde kalbi duran Nazım Hikmet için "Haziran'da ölmek zor" demiş olmasına; sürgünde ölmek zordur amenna ama en zoru sürgündeyken Kasım'da ölmektir. Hele Paris'te… Zira Kasım ayında Paris'te, Montmartre'da bir ressam bırakır fırçasını,...

Türkî, Arabî, Farsî ve Kurdî masallarının sonunda gökten üç elma düşer; o elmalardan birisi masalı anlatanın, birisi onu dinleyenin, öteki de masaldan ibret alıp ders çıkaranın payına düşer. Ama benim yazımın sonunda değil, daha başında gökten üç elma düşmüş; biri tarih öncesinde Adem'in, biri...

Demir Özlü'nün "1989 Sait Faik Hikâye Aramağanı"nı kazanmış kitabı "Stockholm Öyküleri"nde yer alan "Stockholm'de Bir Öğle Vakti" hikayesi; "Ön yüzleri Rokoko Tarzı'ndan bozma yapılarıyla düzgün bir cadde. Kurşun rengi, koyu sarı, mat açık mavi yapı­lar. Ekim ayının yağmurlu bir günü. Sokaklar...