Murat Bardakçı
Murat Bardakçı 02.11.2021 - 13:36 | Güncelleme: Tüm Yazıları »
Sinan’ın operası da yapıldı; şimdi sıra 1935’te mezarından çıkartıp kaybettiğimiz kafatasını bulmakta!

İnşaatı tamamlanan AKM törenle ve yeni bestelenen bir Türk operası ile açıldı: Sinan Operası ile...

Mimarîmizin asırlardır yere-göğe koyamadığımız büyük ismi Sinan’ın hatırasına şimdi opera bile bestelenmesinin ardından, artık onunla ilgili yapmamız gereken tek bir iş kaldı:

Kayıp kafatasını bulmak!

Sinan’ın kafatası macerası belki kulağınıza çalınmıştır, hadiseyi belki de hiç işitmemişsinizdir, burada kısaca anlatayım:

Türkiye’de yeni bir tarih tezinin ortaya atıldığı Türklüğün en önemli şartlarından birinin “brakisefal”, yani “yuvarlak” kafatasına sahip bulunmak olduğuna inanıldığı 1930’lu senelerde İstanbul’da, Ankara’da ve Anadolu’nun muhtelif yerlerinde mezarlar açılmış, çıkartılan 1040 adet kafatası Ankara’ya götürülmüş ve antropologlar tarafından ölçülmüştü.

Açılan mezarlar arasında bazı Selçuk sultanlarının Konya’daki kabirleri de vardı ve bütün bu ölçümlerin maksadı, Anadolu’nun eski sâkinleri ile Selçuklu hükümdarlarının Türk olup olmadıklarını ortaya çıkartmaktı!

Kafatası ölçümü ile meşgul olanların aklına 1935 Temmuz’unda parlak bir fikir geldi: Mimarî tarihimizin en büyüğü kabul edilen ama o senelerde Türklüğü tartışılan ve hakkında Rum yahut Ermeni olduğu iddiaları bulunan Mimar Sinan’ın Süleymaniye’deki mezarını açıp kafatasını ölçmek!

Bu iş, o zamanki ismi “Türk Tarihi Araştırma Cemiyeti” olan Türk Tarih Kurumu’na verildi ve cemiyetin başkanı Hasan Cemil Çambel, asbaşkanı Afet İnan ile cemiyet üyelerinden Şevket Aziz Kansu, 1 Ağustos 1935’te Sinan’ın mezarını açtılar.

Mezarın başına itfaiye de getirilmişti...

Gazetelere birkaç gün sonra yapılan açıklama ile iskeletin büyük kısmının bozulmuş olduğu ama kemikler üzerinde ölçümlerin yapıldığı ilân edildi ve heyetin başkanı Şevket Aziz Bey, Sinan’ın kafatasının “brakisefal”, yani büyük mimarın “Türk olduğunun anlaşıldığını” duyurdu!

Sinan’ın kafatası kurulacak olan antropoloji müzesine konmak üzere mezardan alınmıştı ama bu müze hiçbir zaman kurulmadı ve kafatasının âkıbeti üzerindeki esrar bir türlü dağılmadı, hâlâ da devam ediyor.

Mimarî tarihimizin bu en seçkin mimarının milliyetini ve kafatasının âkıbetini merak edenler için bu konularda yapılmş iki akademik makalenin künyesini veriyorum:

Rahmetli Prof. Nejat Göyünç, Sinan’ın Ermeni değil, Karamanlı Hristiyan Türklerden olduğunu ve devşirilip Müslümanlığı kabul ettiğini Tarih ve Toplum Dergisi’nin 1985 yılının Temmuz sayısında yayınlanan “Mimar Sinan’ın Aslı Hakkında” başlıklı makalesinde belgelere dayanarak izah etmiştir. Mimarın kafatasının âkıbeti hakkındaki en ciddî araştırma da, Prof. Selçuk Mülâyim’in Türk Tarih Kurumu Belleteni’nin 2018’de çıkan 294. Sayısında yayınladığı “Mimar Sinan’ın Mezarında Tehis-i Meyyit” başlıklı çalışmasıdır.

Sinan’ın 1935’te açılan mezarından çıkartılan ve şimdi kimbilir nerede olan kafatasının bulunabilmesi için geniş bir araştırma yapılması ve bulunması hâlinde Süleymaniye’deki türbesine iade edilmesi şarttır; zira büyük sanatkârın ruhu ancak böyle huzura kavuşabilir...

Sinan’ın mezarının açılması ve kafatası ile kemiklerinin ölçüldüğü hakkındaki gazete haberlerinden bazıları: Akşam, 5 Ağustos 1935.
Sinan’ın mezarının açılması ve kafatası ile kemiklerinin ölçüldüğü hakkındaki gazete haberlerinden bazıları: Akşam, 5 Ağustos 1935.

Akşam, 4 Ağustos 1935.
Akşam, 4 Ağustos 1935.

Akşam, 6 Ağustos 1935.
Akşam, 6 Ağustos 1935.

Cumhuriyet, 6 Ağustos 1935.
Cumhuriyet, 6 Ağustos 1935.

Değerli Haberturk.com okurları.

Haberturk.com ekibi olarak Türkiye’de ve dünyada yaşanan ve haber değeri taşıyan her türlü gelişmeyi sizlere en hızlı, en objektif ve en doyurucu şekilde ulaştırmak için çalışıyoruz. Yoğun gündem içerisinde sunduğumuz haberlerimizle ve olaylarla ilgili eleştiri, görüş, yorumlarınız bizler için çok önemli. Fakat karşılıklı saygı ve yasalara uygunluk çerçevesinde oluşturduğumuz yorum platformlarında daha sağlıklı bir tartışma ortamını temin etmek amacıyla ortaya koyduğumuz bazı yorum ve moderasyon kurallarımıza dikkatinizi çekmek istiyoruz.

Sayfamızda Türkiye Cumhuriyeti kanunlarına ve evrensel insan haklarına aykırı yorumlar onaylanmaz ve silinir. Okurlarımız tarafından yapılan yorumların, (yorum yapan diğer okurlarımıza yönelik yorumlar da dahil olmak üzere) kişilere, ülkelere, topluluklara, sosyal sınıflara ırk, cinsiyet, din, dil başta olmak üzere ayrımcılık unsurları taşıması durumunda yorum editörlerimiz yorumları onaylamayacaktır ve yorumlar silinecektir. Onaylanmayacak ve silinecek yorumlar kategorisinde aşağılama, nefret söylemi, küfür, hakaret, kadın ve çocuk istismarı, hayvanlara yönelik şiddet söylemi içeren yorumlar da yer almaktadır. Suçu ve suçluyu övmek, Türkiye Cumhuriyeti yasalarına göre suçtur. Bu nedenle bu tarz okur yorumları da doğal olarak Haberturk.com yorum sayfalarında yer almayacaktır.

Ayrıca Haberturk.com yorum sayfalarında Türkiye Cumhuriyeti mahkemelerinde doğruluğu ispat edilemeyecek iddia, itham ve karalama içeren, halkın tamamını veya bir bölümünü kin ve düşmanlığa tahrik eden, provokatif yorumlar da yapılamaz.

Yorumlarda markaların ticari itibarını zedeleyici, karalayıcı ve herhangi bir şekilde ticari zarara yol açabilecek yorumlar onaylanmayacak ve silinecektir. Aynı şekilde bir markaya yönelik promosyon veya reklam amaçlı yorumlar da onaylanmayacak ve silinecek yorumlar kategorisindedir. Başka hiçbir siteden alınan linkler Haberturk.com yorum sayfalarında paylaşılamaz.

Haberturk.com yorum sayfalarında paylaşılan tüm yorumların yasal sorumluluğu yorumu yapan okura aittir ve Haberturk.com bunlardan sorumlu tutulamaz.

Haberturk.com yorum sayfalarında yorum yapan her okur, yukarıda belirtilen kuralları, sitemizde yayınlanan Kullanım Koşulları'nı ve Gizlilik Sözleşmesi'ni peşinen okumuş ve kabul etmiş sayılır.

Bizlerle ve diğer okurlarımızla yorum kurallarına uygun yorumlarınızı, görüşlerinizi yasalar, saygı, nezaket, birlikte yaşama kuralları ve insan haklarına uygun şekilde paylaştığınız için teşekkür ederiz.

BU EKRANI KAPATMAK İÇİN TIKLAYIN!
SEN DE DÜŞÜNCELERİNİ PAYLAŞ! (1)
* Yorum kurallarını okumak için tıklayınız!
  • mehteran_ 2021-11-02 14:45:40 Bazen yaşadığımız Dünya da büyük bir insan olmak, insanlık adına iyi şeyler yapmakta sanki suçmuş gibi ölünce de rahat verilmiyor