Çocuklar ailesiyle içkili restorana gidemez mi?

Çocuk Şube’nin Ankara’daki baskını tartışılıyor.

‘Ailece yemek yemenin ne sakıncası var, polis ahlak polisliğine soyunmuş!’

Eski Emniyet Müdürü, MHP Gaziantep Milletvekili HASAN ÖZDEMİR:

Ankara Emniyet Müdürü bu konuda güzel bir açıklama yaptı, gerçekleşen olayı işgüzarlık olarak değerlendirdi. Polis Vazife ve Salahiyet Kanunu’nda; polisin benzer olaylarda tutanak tutması gibi bir madde varsa eğer, uygulama ona göre yapılmıştır diye değerlendirilebilir. Bu uygulama tamamen eskiden kalma bir alışkanlıktır.

Bir ailenin çocuklarıyla beraber içkili bir yerde yemek yemesinin kime ne gibi bir zararı var? O aile restorana gitmese dahi zaten içkiyi evde ve çocuklarının yanında içiyordur. Amerika’da ve diğer ülkelerde de 18 yaşından küçüklere garsonların içki servisi yapması yasaktır. Ama benim şahsi değerlendirmem alkol verilmediği müddetçe 18 yaş altındaki çocukların ailesinin yanında içki içilebilen bir restoranda bulunmasında hiçbir sakınca olmayacağıdır. Emniyet Müdürlüğü yaptığım dönemlerde bu konuların üzerinde hiç durmadım. Bu tür konularla uğraşmayı gereksiz ve yakışıksız buluyorum.

Mesela internet kafelerde, oyun salonlarında vb. yerlerde çocukları sadece alkolden değil, kumar oynama ve diğer kötü alışkanlıklardan korumak için periyodik denetimler yapılması gereklidir. Zaten aileler de buraların denetlenmesini isterler. Bu tür konularda polis daha çok ikaz eden bir yöntem kullanmalıdır çünkü tutanak tutmanın herhangi bir yararı yoktur.

Bir ailenin yanında 18 yaşından küçük çocuk var diye büyük bir balık restoranını kapatacak mısınız? Bunlar tutanaklık olaylar değil, polisin bunlarla uğraşmaması gerekir. Bir çocuğun içki içip içmediğini öncelikli olarak ailesinin kontrol etmesi gerekir.

Eğer zararlı olduğunu düşünüyorsa o yaşta içirmeyecek, sigara zararlıysa onu içirmeyecek. Polis milletin ahlak polisi değil. Polisin suçla uğraşması gerekir. Bu olayda herhangi bir suç unsuru yok. Ayrıca polisin yaptığı bu uygulama etik de değil. Bu olay benim başıma gelseydi çok rahatsız olurdum.

‘Ana-babaları izin vermiş Çocuk Şube’ye ne oluyor?

Ankara Barosu Bşk. Av. METİN FEYZİOĞLU:

Burada içki içen çocuklar hakkında işlem yapılmıyor. Sadece içkili lokanta diye geçen bir restoranda bulunan ve içki içmemekte olan çocuklar hakkında işlem yapılıyor. Sanki orada ele geçirilmişler gibi, yanlarındaki ailelerine teslim edildiler diye tutanak tutuluyor. İçkili bir lokanta olmasına rağmen, içki içmeme kaydıyla çocuğun oraya girmesinde bir sakınca yok. 16-17 yaşında bir çocuk içki içmemek kaydıyla buralara girebilir. Yeter ki bar, pavyon olmasın. Oralara anasıyla da babasıyla da olsa giremez. Birkaç gün önce bir anneden şöyle bir bilgi geldi: Ankara’da başka bir nezih lokantada makarna yiyip kola içen bir çocuk, restoran içkili olduğu gerekçesiyle karakola götürülmüş.

Bu olaylarda 12. maddeye dayanarak işlem yapıyorlar. Burada “bar, pavyon, meyhane gibi” ifadesi geçer. Eğer kanun koyucu, içkili her yeri kastetmiş olsaydı böyle bir giriş yapmazdı maddeye. Ana babasıyla birlikte oturmasının sakıncalı olduğu ortamları içerir bu madde, örneğin 18 yaşından küçük bir çocuk babasıyla pavyona gidip konsomatrisle oturamaz. Burada ailesiyle olması bir şeyi değiştirmez. Babası, anası çocuğu mekândaki tehlikelerden korumuyorsa bile devlet korur. Ama aile restoranında böyle bir şey yok. Çocuk Şube’nin yaptığı hürriyeti tahdittir, yönetmeliğe aykırıdır.

‘Polis görevini yapmış, yasa çocukları korur’

TBMM Aile Komisyonu Bşk. Vekili AGAH KAFKAS:

Bu olayda öncelikle takıldığım nokta şu: Bir baro başkanın hukuki hakkı varken çıkıp yönetmeliğin polise verdiği görevi sorgulayıp orada polisle tartışmaya girmesidir. Bunun yerine konuyla ilgili açıklar varsa kamuoyu gündemine getirip tartışabilirdi. Polisimizin, yasalarımızın eksiği varsa tartışılabilir, konuşulmalıdır da. Ama buradaki olayda polis yasanın kendisine verdiği yetkiyi kullanıyor.

Ayrıca olay anlatıldığı gibi değil, orada bulunanlardan dinledim. Polis bu kontrolü, kişileri dışarı çağırıp kibarca ikaz ederek yapıyor. Sayın Feyzioğlu burada biraz fırsatçılık yapmış gibi. Polis yasaya rağmen inisiyatif kullansın denirse, hukuk devletinde işi inisiyatiflere bırakırsak, zaman zaman orantısız güç kullanıldığında nasıl eleştireceğiz? Orantısız güç kullanımındaki inisiyatif kullanımını eleştiriyorsak, bu tür şeylerde inisiyatif kullanmasını beklememiz doğru değil. Yasa böyle, polis görevini yapmış. Konuya çocuğun korunması bağlamından bakmalıyız.

‘İhbar geldiyse polis haklı çıkabilir’

Polis Akademisi Ceza ve Ceza Muhakemesi Hukuku Öğretim Üyesi Prof. Dr. VAHİT BIÇAK:

Bu olayda kanun yapma tekniği açısından büyük bir problem var. Polisin olayı dayandırdığı madde gece hayatını önlemeye yönelik bir madde. Bu madde, bar, gece kulübü, pavyon vb. yerleri kapsıyor ve bunlarla içkili restoranlar aynı kategoride değerlendirilemez. Dolayısıyla mevzuatı yaparken bir yanlışlık yapılmış. Birisi kamu adına güç kullanırken, bu gücün bir gerekçesi olması gerekir.

Ortada adım atmayı haklı çıkaracak herhangi bir şey yokken bir kamu gücü kullanılamaz. Ama bu denetimin hangi veriler eşliğinde yapıldığı kamuoyuna yansımadı. Burada bir ihbar mı var, tutuklanmak üzere aranan birilerinin orada olduğuna dair bir bilgi mi var, vb. bir durum söz konusu ise haklı çıkarlar. Böyle bir şey olup olmadığını bilmeden direkt bir hüküm vermek yanıltıcı olur. Polis olsun, jandarma olsun denetim yetkisini kullanırken makul ölçüler çerçevesinde hareket etmelidir. O restoranın konumunu, oradaki müşterilerin sosyal statülerini dikkate almak zorundadırlar. Denetim yapılan yerin neden seçildiğini Ankara Emniyet Müdürlüğü’nün açıklaması gerekir.