Karabuğday nasıl pişirilir? Karabuğday pişirmenin püf noktaları nelerdir, nelere dikkat etmek gerekir?
Karabuğday, çoğu kişinin düşündüğünün aksine bir tahıl değil, bitkisel yapısı bakımından tahıla benzeyen bir tohumdur. Bu nedenle glütensizdir ve bu özelliği onu buğday, arpa veya bulgurdan hemen ayırır. Diğer tahıllara göre daha kısa sürede pişer ve daha yoğun, hafif topraksı bir aromaya sahiptir. Taneleri piştiğinde yumuşak ama dağılmayan bir yapı sunar. Lif oranı yüksek olduğu için doyurucu bir besin profili oluşturur. Karabuğdayın kökeni Asya'ya, özellikle Çin ve Orta Asya bölgesine dayanır. Bu ürün, uzun yıllardır Rus ve Doğu Avrupa mutfaklarında oldukça popülerdir.
Rusya’da “greçka” adıyla neredeyse her evde temel bir besin olarak tüketilir. Kahvaltılarda, sıcak yemeklerde ve et yemeklerinin yanında garnitür olarak kullanılır. Japonya’da ise karabuğday unundan yapılan “soba” eriştesi kültürel bir yemek hâline gelmiştir. Avrupa’da sağlıklı beslenme trendlerinin artmasıyla karabuğday modern mutfaklarda da yaygınlaşmıştır. Hem sıcak hem soğuk tariflerde kullanılabilen bu çok yönlü besin, farklı mutfaklara uyum sağlayarak dünya genelinde kendine özel bir yer edinmiştir. İşte karabuğday pişirme tekniği ve karabuğday tarifi…
KARABUĞDAY NASIL PİŞİRİLİR?
Karabuğday nötr ama hafif topraksı aroması sayesinde birçok yemekle uyum sağlayan bir yapıya sahiptir. En çok yakışan eşlikçilerden biri yoğurttur. Yoğurdun ferahlatıcı dokusu karabuğdayın yoğunluğunu dengeler. Sebze yemekleri de karabuğdayla son derece iyi bir uyum oluşturur. Özellikle ızgara kabak, havuç, mantar ve brokoliyle birleştiğinde hem renk hem tat açısından dengeli bir tabak ortaya çıkar. Et ve tavuk yemeklerinin yanında garnitür olarak sunulacaksa karabuğday, ana yemeğin ağırlığını hafifleten bir temel görevi görür.
Kırmızı etle beraber kimyon ve karabiberle hazırlanmış karabuğday daha aromatik hâle gelir. Tavuk yemeklerinde ise limonlu ve zeytinyağlı soslarla birleştiğinde daha hafif bir tat sunar. Salata formunda hazırlanacaksa domates, salatalık, maydanoz ve taze soğan karabuğdaya tazelik katar. Tahinli veya nar ekşili soslar da karabuğdayın doğal lezzetini güçlendirir.
Malzemeler
Karabuğday hazırlarken ilk adım doğru yıkama işlemidir. Taneler akan suyun altında birkaç kez yıkanır. Bu işlem hem fazla nişastayı giderir hem pişirme sırasında tanelerin daha tane tane kalmasını sağlar. Yıkanan karabuğday süzgece alınır. Ardından sebzelerin hazırlığına geçilir. Soğan yemeklik doğranır, havuç küçük küpler hâlinde kesilir, kapya biber ve yeşil biber ince şeritler hâlinde doğranır. Bu sebzeler karabuğdayın nötr yapısına hem renk hem aroma kazandırır. Geniş bir tencereye zeytinyağı alınır. Yağ ısındığında soğan eklenir. Soğanlar şeffaflaşmaya başlayınca sarımsak ilave edilir. Sarımsak hafifçe kavrulduğunda havuç eklenir. Havuç birkaç dakika çevrilir.
Ardından kapya biber ve yeşil biber tencereye alınır. Sebzelerin hafifçe yumuşaması karabuğdayın pişme sürecinde daha dengeli bir sonuç verir. Sebzeler hazır olduğunda yıkanmış karabuğday tencereye eklenir. Karabuğdayın yağ ve sebzelerle buluşması, tanelerin daha aromatik bir hâle gelmesini sağlar. Birkaç dakika karıştırarak kavrulduğunda tanelerin rengi hafifçe açılır. Bu aşamanın ardından üzerine sıcak su eklenir. Su miktarı genellikle karabuğdayın iki katı olacak şekilde ayarlanır. Soğuk su kullanmak tanelerin sertleşmesine yol açabileceğinden sıcak su her zaman daha başarılı bir sonuç verir.
Tencereye tuz, karabiber ve isteğe göre kimyon eklenir. Kimyon karabuğdayın hafif topraksı tadını dengeleyen bir baharattır. Tüm malzemeler karıştıktan sonra tencerenin kapağı kapatılır. Karabuğday kısık ateşte 15–18 dakika kadar pişirilir. Bu sürede suyu kontrollü şekilde çeker. Su tamamen çekildiğinde tencere ocaktan alınır. Pişirme sonrası dinlendirme aşaması oldukça önemlidir. Tencere kapağı kapalı şekilde 10 dakika bekleyen karabuğday kabarır, taneler daha ayrı bir kıvama gelir.
Dinlendikten sonra karabuğday dikkatlice karıştırılır. Tane tane bir görünüm elde edilir. Servis sırasında üzerine limon sıkmak isteyenler için bu dokunuş yemeği ferahlatır. Maydanoz ise hem renk hem tazelik katar. Karabuğday hem sıcak pilav gibi hem de soğuk bir salata gibi kullanılabilir.
KARABUĞDAY PİŞİRME YÖNTEMİ
Karabuğday, kısa sürede pişen yapısı sayesinde farklı yöntemlerle kolayca hazırlanabilen bir üründür ve her teknik ona farklı bir doku kazandırır. En yaygın yöntem tencerede klasik haşlama tekniğidir. Bu yöntemde karabuğday önce iyice yıkanır, ardından bire iki oranında sıcak suyla buluşturulur. Kısık ateşte suyunu çekene kadar pişirilir ve dinlendirildiğinde tane tane bir kıvam elde edilir. Daha hafif bir sonuç isteyenler için buharda pişirme tekniği ideal bir alternatiftir. Buharla pişen karabuğday taneleri daha diri kalır ve salatalarda kullanılacaksa bu yöntem en iyi sonucu verir.
Kavurma tekniği ise karabuğdaya daha aromatik bir tat kazandırır. Taneler önce sebzelerle veya az miktarda yağla birkaç dakika kavrulur, ardından sıcak su eklenerek pişirilir. Bu işlem karabuğdayın hem kokusunu hem de rengini daha belirgin hâle getirir. Fırında pişirme yöntemi de özellikle sebzeli karabuğday tariflerinde tercih edilir. Haşlanmış karabuğday, sebzelerle birlikte fırına verildiğinde hafif kızarmış, yoğun aromalı bir sonuç ortaya çıkar. Soteleme tekniği de hızlı ve pratik bir alternatiftir. Haşlanmış karabuğday tavada kısa süre çevrilerek sıcak garnitür şeklinde kullanılabilir. Hangi yöntem uygulanırsa uygulansın en önemli nokta karabuğdayı fazla pişirmemektir. Fazla pişen taneler dağılabilir ve lapa hâline gelebilir.
KARABUĞDAY PİŞİRMENİN PÜF NOKTASI
Karabuğday hazırlarken en önemli püf noktası taneleri pişme sırasında dağılmadan, tane tane kalacak şekilde yönetmektir. Bunun için ilk adım mutlaka iyi bir yıkama işlemidir. Akan su altında birkaç kez yıkanan karabuğday fazla nişastasından arınır ve pişerken birbirine yapışmaz. Tanelerin sıcak suyla buluşturulması da önemli bir ayrıntıdır. Soğuk su kullanmak karabuğdayın sertleşmesine ve eşit pişmemesine neden olabilir. Bir diğer püf noktası karabuğdayı sebzelerle kısa süre kavurmaktır. Bu işlem tanelerin hem yağla kaplanmasını sağlar hem de pişme sürecinde daha aromatik bir tat oluşturur. Su miktarı doğru ayarlanmalıdır.
Genel ölçü bire iki şeklindedir; yani bir bardak karabuğday için iki bardak sıcak su yeterlidir. Fazla su tanelerin dağılmasına neden olur. Pişirme sırasında tencerenin kapağını sık sık açmamak gerekir. Buharın içeride kalması tanelerin daha dengeli kabarmasını sağlar. Karabuğday piştikten sonra mutlaka dinlendirilmelidir. Kısık ateşte suyunu çektikten sonra 10 dakika dinlenen karabuğday daha tane tane hâle gelir. Karıştırma işlemi de nazik yapılmalıdır. Fazla bastırmak tanelerin kırılmasına yol açabilir.
