Diyanet ile oruca nasıl niyet edilir? Niyet etmeden oruç tutulur mu?
Ramazan ayı ile birlikte milyonlarca kişi "Oruca ne zaman niyet edilir?" ve "Niyet etmeyi unutanın orucu geçerli olur mu?" sorularına yanıt aramaya başladı. Ramazan-ı Şerif'in manevi atmosferini en doğru şekilde idrak etmek isteyen vatandaşlar, niyetin vakti ve şekline ilişkin ayrıntıları araştırıyor. Peki, Ramazanda oruca ne zaman niyet edilmeli, niyet etmeden oruç tutulur mu? İşte detaylar...
- 1
On bir ayın sultanı Ramazan’ın gelişiyle birlikte oruç ibadetine dair en çok merak edilen başlıklardan biri de niyet konusu oldu. Oruç tutacak olanların, akşam ezanından itibaren ertesi gün öğle vaktine kadar niyet edebileceği ifade edilirken, niyetin kalpten geçirilmesinin esas olduğu vurgulanıyor. Diyanet İşleri Başkanlığı açıklamalarına göre, niyet etmeyi unutanların durumuna ilişkin detaylar ve niyet duasının nasıl yapılacağına dair bilgiler de kamuoyuyla paylaşıldı. İşte bilgiler...
- 2
ORUCA NASIL NİYET EDİLİR?
Diyanet İşleri Başkanlığı oruca niyet etme konusunda detayları paylaştı.
Niyet etmek orucun şartlarındandır. Niyetsiz oruç sahih değildir. Kalben niyet etmek yeterli ise de niyeti dil ile ifade etmek menduptur. Oruç için sahura kalkılması da niyet sayılır.
Ramazan orucu, belli günlerde tutulmak üzere adanan oruçlar ile nafile oruçlar için niyet etme vakti, güneşin batması ile ertesi gün tepe noktasına gelmesi öncesine kadarki süredir Ancak imsaktan sonra yapılacak niyetin geçerli olması için bu vakitten itibaren bir şey yenilip içilmemiş, oruca aykırı bir iş yapılmamış olması gerekir. Aksi takdirde gündüz niyet caiz olmaz (Kâsânî, Bedâî’, II, 85). Bu oruçlar için, “yarınki orucu tutmaya” şeklinde mutlak niyet yeterlidir. Bununla birlikte geceden niyet edilmesi ve “yarınki Ramazan orucuna” şeklinde orucun belirlenmesi daha faziletlidir. Ramazanın her günü için ayrı niyet edilmesi gerekir (Mevsılî, el-İhtiyâr, I, 397, 400).
- 3
Kaza, keffaret ve bir zamana bağlı olmaksızın adanan oruçlar için gün batımından itibaren en geç imsak vaktine kadar niyet edilmiş olmalıdır. Bu tür oruçlara niyet edilirken, “falanca kaza, keffaret veya adak orucuna” şeklinde belirtilmesi gerekir.
Şafiî mezhebine göre ise nafile dışındaki tüm oruçlara geceden niyet edilmelidir. İmsak vaktine kadar niyet edilmemişse o günün orucu geçerli olmaz. Nafile oruçlara ise güneş tepe noktasına gelmeden öncesine kadar niyet edilebilir (Şirâzî, el-Mühezzeb, I, 331-332).
-
- 4
İMSAK VAKTİ NE ZAMAN BAŞLAR?
Sözlükte “kendini tutmak, engellemek, el çekmek, geri durmak” anlamlarına gelen imsak, dinî bir kavram olarak, fecr-i sâdıktan, iftar vaktine kadar yemeden, içmeden, cinsel ilişki ve diğer orucu bozan şeylerden uzak durmak, el çekmek demektir. İmsakın zıttı iftardır.
Halk arasında ise “imsak” oruç tutmaya başlanan fecr-i sadığın oluştuğu vakit anlamında kullanılır. Bu manada imsak, oruca başlama vakti demektir.
Oruca ne zaman başlanıp ne zaman bitirileceği Kur’an-ı Kerim’de şu şekilde açıklanmıştır: “(Ramazan gecelerinde) şafağın aydınlığını gecenin karanlığından ayırt edinceye (tan yeri ağarıncaya/fecr-i sâdığa) kadar yiyin, için. Sonra da akşama kadar (yiyip içmeden, cinsel ilişkide bulunmadan) orucu tamamlayın.” (Bakara, 2/187)
Takvimlerde gösterilen “imsak”, oruca başlama vaktini ifade eder. İmsak vakti aynı zamanda gecenin sona erdiği, yatsı namazı vaktinin çıkıp sabah namazı vaktinin girdiği andır. Ezan da imsak vaktinin başlaması ile okunmaktadır. Bu sebeple ezanın başlaması ile yemeyi içmeyi terk etmek gerekir. Ezan başladığı sırada ağızda bulunan lokmanın yutulmasında bir sakınca yoktur.
- 5
NİYETSİZ ORUÇ TUTULUR MU?
Diyanet İşleri Başkanlığı oruca niyet etme konusunda detayları paylaştı. Diyanet'in internet sitesinde şu bilgiler yer aldı; Niyet etmek orucun şartlarındandır. Niyetsiz oruç sahih(doğru) değildir. Kalben niyet etmek yeterli ise de niyeti dil ile ifade etmek menduptur. Oruç için sahura kalkılması da niyet sayılır.
