Unutulmaz kadınlar, unutulmaz hikayeler: Tarihe yön vermiş 10 kadın!

FATMA ALIYE TOPUZ

Fatma Aliye Topuz , Osmanlı döneminde dünyaya gelmiş yazar, çevirmen ve aktivisttir. Tanzimat’tan İkinci Meşrutiyet’e kadar roman, felsefe, İslam ve kadın hakları üzerine eserler verdi. Mevcut süreçte edebiyatımızda yaşanan istibdata rağmen feminist eleştirilere ve kadın haklarını savunmaya devam eden Fatma Aliye, Türk Edebiyatı’nın ilk kadın romancısı olma ünvanına sahiptir.

Kadın hakları üzerine makakeler de yazmış olan Topuz, çağdaş Türk edebiyatında kadınların sesini yükselten önemli bir figür olarak kabul edilir.

FRIDA KAHLO

Magdalena Carmen Frida Kahlo Calderon ya da hepimizin tanıdığı adıyla Frida Kahlo, 1907’de Meksika’da dünyaya geldi. Çocukluğundan itibaren fiziksel hastalıklar geçiren Kahlo’nun hayatı 1925’te yaşadığı trafik kazasıyla tamamen alt üst oldu. Kazadan sonra tüm vücudu alçıya alınan ve yataktan kalkamayacak durumda olan Kahlo’nun sanat hayatı tam burada başladı. Annesi ona yatakta kullanabileceği bir şövale ve boya kutusu aldı.

Kadın vücudunu korkusuz bir şekilde güzellik kalıplarını yıkarak resmeden Kahlo, kısa sürede büyük üne kavuştu. Resimlerinde acıyı ve tutkuyu, acıyı ve güzelliği akıllardan çıkmayacak şekilde birleştirdi ve tarihin en önemli kadın ressamları arasına adını yazdırdı.

SALLY RIDE

Fizik alanındaki doktorasını tamamlarken Sally Ride, Stanford Üniversitesi öğrenci gazetesinde NASA'nın yeni uzay mekiği programı için ilk kez kadın astronotların da başvurabileceğine dair bir haber okudu.

Ride, 18 Haziran 1983'te Challenger uzay mekiğiyle havalandığında, uzaya uçan ilk Amerikalı kadın oldu. Ride'ın tarihi uçuşu, onu kadınların engelleri aşma yeteneğinin sembolü oldu. Ride, NASA'dan emekli olduktan sonra fizik profesörü ve çocuklara yönelik bilim kitaplarının ödüllü ortak yazarı oldu.

JANE GOODALL

Tanzanya’da şempanzeler arasında yaşamak kulağa korkutucu gelebilir fakat Jane Goodall için durum hiç de böyle değildi. Modern primatlar üzerine yapacağı çığır açacak olan araştırma için şehirdeki hayatını bıraktı ve Tanzanya’ya şempanzelerin arasında yaşamaya gitti.

Goodall, 1960’larda Tanzanya’daki çalışmalarından dolayı tarihteki en önemli saha araştırmacılarından biri haline geldi. Bilim dünyasının saygıdeğer isimlerinden birisi olan araştırmacı aynı zamanda “Jane Goodall Enstitüsü” ile ekolojik dengenin korunması adına da mücadele vermektedir.

MARIE CURIE

Nobel Ödülü’nü ilk kazanan kadın Marie Curie’den başkası değildi. Curie, önde gelen bir araştırmacıydı ve modern fiziğin gelişmesinde gelecek kuşaklara çok önemli bir yol açtı. Yaşadığı dönemde kadınlar üzerindeki ayrımcı tavra rağmen sıkı çalışmasıyla bu düşünceleri yıktı ve biri 1903 biri 1911’de olmak üzere iki farklı Nobel ödülü kazandı. Fizik ile kimya alanında aldığı bu ödüller onu iki farklı alanda Nobel alan ilk ve tek kişi yaptı.

Paris Üniversitesi’nde ilk kadın profesör olan Curie aynı zamanda radyum ve polonium elementlerini de keşfeden kişidir. Kadın mücadelesi ve başarısının en önemli örneklerinden olan Curie, "Bana ilerlemeye giden yolun ne hızlı ne de kolay olduğu öğretildi." sözü ile örnek oldu.

HALET ÇAMBEL

Halet Çambel, 1940 yılında İstanbul Üniversitesi'nden doktorasını aldıktan sonra arkeolojinin ilerlemesi için yorulmadan mücadele etti. Ceyhan Nehri kıyısındaki Türkiye'nin en önemli arkeolojik alanlarından bazılarının korunmasına yardımcı oldu ve Karatepe'de bir açık hava müzesi kurdu.

Orada Hitit hiyerogliflerinin şifresini çözen bir Fenike alfabesi tableti keşfederek insanlığın bilinen en eski uygarlıklarından birinin temellerini attı. Çalışmaları ona Türk kültürel mirasının korunması nedeniyle Prens Claus Ödülü'nü kazandırdı.

Henüz 20 yaşında bir arkeoloji öğrencisi olan Çambel, 1936 Berlin Olimpiyatları'na katılarak oyunlara katılan ilk Müslüman kadın oldu.

ADA LOVELACE

Tarihin en ünlü şairlerinden birinin kızı olmasından ötürü herkesi sanat alanında bir kariyer yapacağını düşündüğü Ada Lovelace çevresindeki herkesi şaşırtmayı başardı. Lord Byron’un kızı olan Ada Lovelace kariyerini bilgisayarlar üzerine kurmaya karar verdi.

Charles Babbage'nin ilk mekanik genel amaçlı bilgisayarı üzerinde çalışan Ada Lovelace, genel olarak dünyanın ilk bilgisayar programcısı olarak tanınır. 1843 yılında ilk modern bilgisayarların yapımından neredeyse yüz yıl önce, yalnızca programcısının yaratıcılığıyla sınırlı, olağanüstü şeyler yapabilen bir makine hayal etti.

COCO CHANEL

“Moda geçicidir, stil kalıcı.” sözüyle moda dünyasında devrim yaratan isim Coco Chanel, tarihin ilk moda tasarımcılarından bir tanesi ve Chanel markasının kurucusudur. Kadın modasında erkeklerdeki gibi konforun ön planda olması fikrini getirerek tamamen kendi tarzını yarattı. Tüm süreç boyunca her zaman destek görmese de çizgisinden asla çıkmadı.

Chanel, moda endüstrisindeki etkisi ve yenilikçi tasarımlarıyla dikkat çektiği gibi, kadınların özgürlüğünü ve bağımsızlığını simgeleyen bir figür olarak da bilinir. Hayatı boyunca birçok engelle mücadele etti ve moda endüstrisinde kadınların rolünü güçlendirdi.

SUZANNE LENGLEN

Lenglen’in doğduğu yıllarda tenis sahalarında yer edinmek zorlu bir olaydı. Fakat sonra, Suzanne Lenglen geldi. Lenglen ilk raketini 1910'da aldı ve 5 yıldan kısa bir süre içinde sporun en genç şampiyonu ve dünyanın ilk kadın tenis yıldızı oldu. Daha da önemlisi geleneksel olmayan gardırobu ve sporun formalitelerine karşı açık sözlü duruşuyla engelleri yıktı. Lenglen'in etkisiyle tenis herkes için bir spor haline geldi.

IDA B. WELLS

1862'de Amerika Birleşik Devletleri’nde doğan Ida B. Wells, hayatını insanları ayrımcılık ve linç dehşeti konusunda eğitmeye adadı. The Memphis Free Speech'in editörü ve ortak sahibi olarak yazılı sözün gücünü, ulusun Afrikalı Amerikalılara yönelik muameleye ilişkin bilincini uyandırmak için kullandı.

1970'te ölümünden sonra yayınlanan otobiyografisi “Adalet İçin Haçlı Seferi” nde yazılarını, "Özgür insanlar ve vatandaşlar olarak yeni doğan haklarını kullanmak ve korumak için savaşan ve ölen siyahilerin cesur mücadelesini" kaydetmek için yazdığını açıkladı.

Kaynak: Google Arts and Culture, Biography

Fotoğraf Kaynak: AP