Eline sağlık Bon Jovi
63 yaşındaki dünyaca ünlü efsanevi rock yıldızı Bon Jovi ve eşi Dorothea'nin işlettiği restoran zincirinde evsizler bedava yemek yiyebiliyor. JBJ Soul Kitchen normal bir restoran değil. Farklı bir işletme mantığıyla dikkatleri üzerine çekiyor. Öyle ki son belediye başkanı ile bu yüzden araları açıldı.
63 yaşındaki dünyaca ünlü efsanevi rock yıldızı Jon Bon Jovi ve eşi Dorothea evsiz insanlara yardım etmek amacıyla 2006 yılında Jon Bon Jovi Soul Foundation'ı kurdu. Ardından 2011 yılında New Jersey'de toplumun her kesimine hizmet veren ancak kar amacı gütmeyen bir restoran zinciri olan JBJ Soul Kitchen'ı açtı. Bir aile işletmesi olan JBJ Soul Kitchen, New Jersey'de dört farklı lokasyonda hizmet veriyor. JBJ Soul Kitchen normal bir restoran değil, topluluk mutfağı olarak tarif edilen bir sistemle işletiliyor. Bu restoranlarda evsizler bedava yemek yiyebiliyor. Ama nasıl?
Bu restoranı benzersiz kılan nedir?
Bu restoranı benzersiz kılan en büyük özellik menüsünde fiyat yazmaması. Dayanışma usulü bir sistemi var. Maddi durumu iyi olanlar yemeğin bedelini ya da daha fazlasını bağışlayarak başkalarına destek olurken, ödeme gücü olmayan misafirler restoranda gönüllü çalışarak üç çeşit yemekten oluşan menüden ücretsiz olarak yararlanabiliyorlar. Restorana gelen kimse geri çevrilmiyor. Amaç sadece karın doyurmak değil, maddi durumu olan ve olmayan herkesin eşit şartlarda ve saygın bir şekilde aynı masada oturabilmesini ve tanışmasını sağlamak.
Bu fikir ilk olarak Dorothea'dan çıkmış
Gerçekten de fikir harika; neredeyse tüm personel gönüllü, yiyeceklerin çoğu bağışlanıyor ve restoran her gün ağzına kadar dolu. Masaların yarısında bağışçılar diğer yarısında ihtiyaç sahipleri oturuyor. Ortak yemek düzeni, hiç tanışmamış ve tanışamayacak insanları bir araya getiriyor.
Müşteriler yemek için 20 dolar bağışlıyor
Bu önerilen rakam. Para bağışlayamıyorsanız, yemek karşılığında bulaşık yıkamak gibi hizmetlerle zamanınızı da bağışlayabiliyorsunuz. Bu para JBJ Soul Kitchen'da yemek yiyen ve yemek parasını ödeyemeyen diğer bir kişinin yemek masrafını karşılıyor. Yani müşteriye başkasının yemek ücretini ödeme fırsatı veriliyor, böylece ödeme yapamayan ve bunun yerine gönüllü olarak restoranda çalışan kişilerin yemek masrafı karşılanıyor.
Topluluk mutfağı dediğin...
Bon Jovi restoranda işleyen sistemin aşevleri gibi olmadığını anlatıyor: "Ekonomik statüye bakılmaksızın topluca oturulup hep beraber yemek yenen bu restoran, hem müşteriye hem de ihtiyaç sahibine hizmet ediyor. Biz sistemi "topluluk mutfağı" olarak adlandırdık. Bu sistem, insanların gönüllülük esasıyla çalışmasına veya ihtiyaç sahipleriyle birlikte yemek yemesine olanak sağlıyor. Topluluk hissi içinde herkes birbirini tanıyor."
Bon Jovi: Yanınızda kimin oturduğu önemli değil
"İnsanlar aynı masalarda oturuyorlar çünkü burada insanların birbirlerini tanımalarını istiyoruz. Yanına kimin oturduğunu bilmiyorsun: İhtiyaç sahibi biri mi, yoksa bağışçı mı? Aslında mesele kimin oturduğu da değil. Kim olduğunu bilmeden tanışıp ortak noktalarınızdan konuşuyorsunuz. Günümüzde insanlar çok temkinli. Normalde bir restoranda yemek yerken masanıza yabancı kişilerin oturmasını istemezsiniz, burası bizim masamız kalkın dersiniz. Ama burada tam tersi. Herkes bir arada. Herkes birbirine güveniyor ve yemekle ilgili ya da herhangi sıradan bir konu hakkında sohbet ediyorlar. Böylece kendinizi daha yakından tanıma şansı yakalıyorsunuz. Konseptimiz bu şekilde. Burada kimse kimseye ‘Sana bunu veriyorum’ hissiyle birarada değil. Herkes istediği için burada. Bizim modelimiz bir güçlendirme modeli...” diyor Bon Jovi.
Menüde neler var?
JBJ Soul Kitchen bir aile işletmesi. Bu sebeple restoranda yapılan bazı tarifler ailenin büyüklerinden miras. Restoranın en özel ve en yaratıcı yemeklerinden biri olan patlıcanlı lazanya tarifini, Bon Jovi'nin babası John Bongiovi Sr. geçtiğimiz günlerde katıldığı bir programda pişirdi.
Yemek oldukça basit görünse de yiyenlere göre lezzeti efsane. Bongiovi ailesi, lazanyayı katmanlamak için makarna yaprakları yerine patlıcan dilimleri kullanıyor. Bu, patlıcanın lezzetini yemeğe katmakla kalmıyor, kızartılmış ekmek kırıntıları sayesinde hoş bir doku kontrastı da yaratıyor. Üstelik ailenin kullandığı özel tarif vejetaryen, bu yüzden et yemeyenler de bu yemeğin tadını çıkarıyor.
Bu tarif pek bilinmeyen İtalyan tarifleri arasında sayılıyor. Baba Bongiovi Sicilya kökenli; patlıcanlı lazanya ve Bongiovi markalı makarna sosu, büyükannesinin 135 yıl öncesine ait tariflerinden ikisi.
"New Jersey evsizlerin merkez üssü oldu"
Çoğu bölge sakini, Bon Jovi'nin topluma olan bağlılığını, ilgisini ve yardımlarını övgüyle karşılarken, Toms River Belediye Başkanı Daniel Rodrick bu konu hakkında farklı düşünüyor.
Rodrick bu sisteme karşı olmasını şöyle açıklıyor: Bon Jovi'nin New Jersey'de açtığı restoran evsizliğe çözüm getirmekten çok, sorunu daha da büyütüyor. Bon Jovi ve eşi eyalet genelinde çeşitli ısınma merkezleri bulunan ve kar amacı gütmeyen bir kuruluşla anlaşmış. Evsizleri şehre otobüslerle taşımaya başladılar. Sayelerinde New Jersey'nin artık bir "evsizler sorunu" var. Tüm bu insanları, sanki New Jersey evsizlerin merkez üssüymüş gibi burada toplamak güvenli bir durum değil.
Bon Jovi ve eşi Dorothea ise JBJ Soul Foundation ve JBJ Soul Kitchen aracılığıyla gerçek çözümler arayarak evsizliği sona erdirmeye kararlı: "Biz görmezden gelerek yaşayabilen insanlar değiliz. Vakfımız, evsizliğe çözüm olsun diye yaklaşık 1000 adet uygun fiyatlı konut inşa etti” şeklinde karşı açıklama yaptı.
