Emniyetten sonra maliye de korsan taksicinin peşinde

Twitter ve Google’dan sonra korsan taşımacılığa aracılık yapan Uber de Maliye’nin takibine girdi. Google hükümetin bu konudaki girişimleri sonucunda Türkiye ofisini açtı. Twitter ise reklamverenler üzerinden problemi çözmeye çalışıyor. Şimdi ise benzer sorun Uber ile yaşanıyor. Uber’le ilgili yasal muhatap bulamayan Maliye de sisteme üye olan taksi ve araçların peşine düşmeye başladı. Uber’in sorunu diğerlerinden daha mühim. Çünkü Avrupa Birliği’nin de vergi kaybı gerekçesiyle dev şirkete milyarlaca Euro ceza kestiği durumu bire bir Türkiye de yaşıyor.

Gerçi Uber adına yapılan açıklamada ‘gerekli tüm vergilerin ödendiği’ belirtilse de gerçek pek böyle değil. Her şeyden önce Türkiye’de bu şirketin merkezi veya herhangi bir şubesi bulunmuyor. Türkiye’de var olan ve Uber adına hareket eden şirkete giden denetmenlere burada bulunan yetkililer sadece danışman olduklarını söylüyorlar. Böylece Maliye’de ne Türkiye’deki şirkete bir işlem yapabiliyor ne de ABD veya Hollanda’da olan merkezlerine.

Peki neden Maliye’nin bir işlem yapması gerekiyor? Çünkü Uber’in kurduğu sistemde Türkiye’nin vergi kaybı oluyor. Kayıp ise şöyle gerçekleşiyor: Sisteme dahil olan taksiler veya diğer araçlara kredi kartı üzerinden yapılan ödemeler şirketin yurtdışındaki merkezlerine gidiyor. Örneğin Uber’e bağlı bir taksiden 100 liralık kart ödemesi yapıldığında bu para yurtdışındaki bankaya gidiyor. Bu kuruluşlar yüzde 5-7 komisyonla çalışıyor. Bu hesapla Uber 93 lirayı Türkiye’deki taksicinin hesabına geçiyor. Kalan 7 lira Uber’in kazancı oluyor. Üye 2 bin taksiden elde edilecek kazanç nereden baksanız 30 milyon lirayı bulmasına rağmen Maliye’nin burada çifte kaybı oluyor. Ne Katma Değer Vergisi ne de Kurumlar Vergisi’ni yurtdışından bir şirketten isteme yetkisi olmayan Maliye’nin eli kolu bağlanıyor. Türkiye ofisi ise kendilerinin Uber olmadığını ve sadece bu şirkete fatura karşılığı danışmanlık ve sistemi kullanan sürücülere eğitim hizmeti verdiklerini söylüyor. Bu şirket adına mükellefiyeti de bulunmuyor.