Yeni dünya

Yeni dünya HER zaman söylüyoruz, dünya inanılmaz bir dönüşümden geçiyor. Sadece yanı başımızdaki Suriye’de değil, Japonya’dan Belçika’ya kadar, neredeyse her coğrafya sıradışı bir hareketlilik içinde. Herkesin derdi başka. Kimi Suriye’deki gibi zulme karşı çıkıp diktatörlere isyan ediyor, kimi bağımsızlık peşinde, kimi de Çin gibi yeni palazlanmaya başladığından hâkimiyet alanını genişletme derdinde. Hal böyle olunca fırtına dindiğinde ortaya çıkacak yeni dünya haritası da merak ediliyor.

Geçenlerde New York Times Gazetesi’nin web sitesinde, bu konuya ilişkin ilginç bir yazıya-çalışmaya rastladım. “Yeni Dünya” başlıklı yazıda içinde bulunduğumuz koşulların sonucunda doğması muhtemel yeni devletler, ülkeler arası kopmalar ve birleşmeler tek tek tanımlanıyor. Tahminlerin birçoğu da gayet mantıklı temellere oturtulmuş.

Frank Jacobs ve Parag Khanna imzalı çalışmada dünyada yaşanacak sınır değişimlerinin gerekçeleri şu şekilde özetleniyor: "Yeni ülkeler, bu kez tek bir değişim veya çatışmanın (SSCB sonrasını kastediyor) ürünü olmayacak. Yeni ülkeler spesifik bölgelere de dönüşmeyecek. Jeoloji gibi tarih de aynı amaçsız azimle sınırları zedeleyecek. Sahildeki villaların kayarak kıyıdaki kayalıkları aşındırması misali olacak."