Abdurrahman Yıldırım
Abdurrahman Yıldırım 08.07.2022 - 09:53 | Güncelleme: Tüm Yazıları »
ABONE OL
Sıcak parayı kovduk, soğuğu da gelmedi
0:00 / 0:00
Sıcak parayı kovduk, soğuğu da gelmedi

Yılın ilk yarısı itibariyle yurtiçi yerleşiklerin finansal varlığı enflasyona yenildi. Bu yenilgi getiri anlamında olduğu gibi, aynı zamanda bazında da öyle.

Yılın 5 ayına ait TÜİK verilerinden biliyoruz ki ana yatırım araçlarının performansı enflasyonu yakalayamıyor. Haziran ayında da durum değişmeyecek. Çünkü nominal anlamda sıçrama yapan bir finansal araç yok.

6 aylık dönemde en yüksek getiriler BİST 100’de yüzde 29.4, dolarda yüzde 25.3 ve gram altında yüzde 24.4 oldu.

➔Ancak haziranda enflasyon yüzde 4.95 artarken 6 aylık enflasyon birikimli yüzde 42.35’e yükseldi. Dolayısıyla getirilerin hiçbiri enflasyonu yakalayamadı.

➔Yurtiçi yerleşiklerin finansal varlık büyümesi de yüzde 32.3’te kalarak aynı sonuçtan kurtulamadı.

TL MEVDUATA KREDİ DOPİNGİ

➔Üstelik bu dönemde yurtiçine kullandırılan kredi stoku 1 trilyon 30 milyar büyümesinde ve bunun sonucunda TL mevduatların yüzde 60 gibi çok nadir rastlanan artışı yakalamasına rağmen, toplam finansal varlıklar yüzde 32 büyümeyle yetindi.

➔Bu artış oranı da aynı dönem enflasyonun 10 puan gerisine düştü.

➔Bitişikte yer alan tablodan izlenebileceği gibi, yurtiçi yerleşiklerin TL mevduat hacmi 6 ayda 1.1 trilyon lira büyüdü.

➔Döviz mevduatlarındaki azalmanın bunda kısmen payı olsa da, büyük etki yurtiçine kullandırılan TL kredilerin benzer miktarda büyümesinden kaynaklandı.

➔Döviz mevduatı alınan idari kararların etkisiyle TL bazında ancak 13.8 arttı. Ama dolar olarak 237 milyar dolardan 209.8 milyar dolara indi. Azalma 27.2 milyar dolar ve yüzde 11.4 düzeyinde.

➔Ancak TL ile döviz mevduatının toplamının yüzde 31 artması enflasyona yetişmeye yetmedi.

BORSA VE FONLARDA GETİRİ ARAYIŞI

➔Enflasyon düzeyinde artış ise yüzde 44 ile hisse senetlerinden geldi. Bu büyümede hisse senetlerinin ortalama yüzde 29 değerlenmesi yanında borsada yerli yatırımcı sayısının artmasının da rolü var.

➔Yerli yatırımcıların sayısı 6 ayda 153 bin artışla 2 milyon 495 bine çıktı. Borsada dolaşımdaki hisse senetlerindeki payları yüzde 59.39’dan yüzde 66.21’e yükseldi.

➔6.82 puanın ve portföy değerlenmesindeki artışın etkisiyle yurtiçi yerleşiklerin hisse senedi portföyü 525 milyar liradan 756.5 milyar liraya çıktı.

➔Alternatif alan arayışı yatırım fonlarına da ilgiyi artırdı. Yüzde 45 büyüyen yatırım fonlarının toplamı 406 milyar liraya yükseldi.

FİNANSAL VARLIKLAR ENFLASYONUN ALTINDA

➔Sonuçta finansal varlıkların toplamı geçen sene sonunda 6 trilyon 169 milyar liradan 8 trilyon 163 milyar liraya çıktı ve yüzde 32.3 oranında artış kaydetti.

➔Artış enflasyonun altında kaldığından finansal varlık yoluyla gerçek anlamda ve yaygın bir zenginleşme olduğunu söylemek zor.

➔Ancak finansal varlığı olmayanlar veya düşük varlık sahiplerinin enflasyon karşısındaki durumu çok daha zora girdi. Gelir dağılımı daha bozuldu.

➔Bozulmayan ve yükselen ise enflasyonun kendisi.

5.YILDIR SICAK PARA GİDİYOR

➔Türkiye’ye yatırım yapmış kısa vadeli yabancı sermaye son yıllardaki alışkanlığını bozmadı ve satıp çıkmaya devam etti.

➔Bitişikte üç ana kalemde izlediğimiz yabancı portföy yatırımlarının yılın ilk yarısında 5.6 milyar dolar daha küçüldüğünü görüyoruz.

➔Yabancı payı devlet iç borçlanma senetlerinde yüzde 2’nin altına inerken, hisse senetlerinde 7 puanlık azalmayla yüzde 33’e geriledi. Toplam sıcak para stoku da 46 milyar dolardan 40.4 milyar dolara indi.

➔Yabancılar 2018’den itibaren Türkiye piyasasından net bazda çıkıyor. 2017 yılında 109.4 milyar dolarlık hacme sahip sıcak para stoku azılışını üst üste beşinci yıla taşıdı.

5 yıl önceye göre stoktaki azalma 69 milyar dolar veya yüzde 63 düzeyinde.

➔Nisan 2013’te 158.5 milyar dolarla rekor düzeye ulaşan sıcak para stoku o tarihten beri uzun vadeli gerilemeye devam ediyor. 10 yılın sadece iki yılında stokta artış oldu.

➔Kısaca “biz paranın sıcağını değil soğuğunu severiz” dedik ve bunun sonucunu gördük. Sıcak para gitti ama doğrudan yabancı yatırımları ifade eden soğuk para yeterince gelmedi.

Döviz likiditesini sağlamak için de, ticaretin işleyişini bozar, ihracatçı şirketlerin boğazını sıkar hale geldik.

Değerli Haberturk.com okurları.

Haberturk.com ekibi olarak Türkiye’de ve dünyada yaşanan ve haber değeri taşıyan her türlü gelişmeyi sizlere en hızlı, en objektif ve en doyurucu şekilde ulaştırmak için çalışıyoruz. Yoğun gündem içerisinde sunduğumuz haberlerimizle ve olaylarla ilgili eleştiri, görüş, yorumlarınız bizler için çok önemli. Fakat karşılıklı saygı ve yasalara uygunluk çerçevesinde oluşturduğumuz yorum platformlarında daha sağlıklı bir tartışma ortamını temin etmek amacıyla ortaya koyduğumuz bazı yorum ve moderasyon kurallarımıza dikkatinizi çekmek istiyoruz.

Sayfamızda Türkiye Cumhuriyeti kanunlarına ve evrensel insan haklarına aykırı yorumlar onaylanmaz ve silinir. Okurlarımız tarafından yapılan yorumların, (yorum yapan diğer okurlarımıza yönelik yorumlar da dahil olmak üzere) kişilere, ülkelere, topluluklara, sosyal sınıflara ırk, cinsiyet, din, dil başta olmak üzere ayrımcılık unsurları taşıması durumunda yorum editörlerimiz yorumları onaylamayacaktır ve yorumlar silinecektir. Onaylanmayacak ve silinecek yorumlar kategorisinde aşağılama, nefret söylemi, küfür, hakaret, kadın ve çocuk istismarı, hayvanlara yönelik şiddet söylemi içeren yorumlar da yer almaktadır. Suçu ve suçluyu övmek, Türkiye Cumhuriyeti yasalarına göre suçtur. Bu nedenle bu tarz okur yorumları da doğal olarak Haberturk.com yorum sayfalarında yer almayacaktır.

Ayrıca Haberturk.com yorum sayfalarında Türkiye Cumhuriyeti mahkemelerinde doğruluğu ispat edilemeyecek iddia, itham ve karalama içeren, halkın tamamını veya bir bölümünü kin ve düşmanlığa tahrik eden, provokatif yorumlar da yapılamaz.

Yorumlarda markaların ticari itibarını zedeleyici, karalayıcı ve herhangi bir şekilde ticari zarara yol açabilecek yorumlar onaylanmayacak ve silinecektir. Aynı şekilde bir markaya yönelik promosyon veya reklam amaçlı yorumlar da onaylanmayacak ve silinecek yorumlar kategorisindedir. Başka hiçbir siteden alınan linkler Haberturk.com yorum sayfalarında paylaşılamaz.

Haberturk.com yorum sayfalarında paylaşılan tüm yorumların yasal sorumluluğu yorumu yapan okura aittir ve Haberturk.com bunlardan sorumlu tutulamaz.

Haberturk.com yorum sayfalarında yorum yapan her okur, yukarıda belirtilen kuralları, sitemizde yayınlanan Kullanım Koşulları'nı ve Gizlilik Sözleşmesi'ni peşinen okumuş ve kabul etmiş sayılır.

Bizlerle ve diğer okurlarımızla yorum kurallarına uygun yorumlarınızı, görüşlerinizi yasalar, saygı, nezaket, birlikte yaşama kuralları ve insan haklarına uygun şekilde paylaştığınız için teşekkür ederiz.

BU EKRANI KAPATMAK İÇİN TIKLAYIN!
SEN DE DÜŞÜNCELERİNİ PAYLAŞ! (0)
* Yorum kurallarını okumak için tıklayınız!